PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : تجهيزات ناوبري در هوانوردي ،گذشته و امروز



AIRBUS
05-03-2005, 14:26
تا پیش از ابداع رادار در جنگ جهانی دوم، قطب نمای مغناطیسیبرای هر نوع ناوبری به کمک نقشه یکی از ضروری ترین آلات دقیق کشتی ها و هواپیماها محسوب میشد.

http://www.cao.ir/photo/_1_0258.gifا

ین درست است که تشخیص و تعیین مسیر پرواز در هوای صاف با استفاده از نقشه و علائم و نقاط نشانه زمینی مطمئن تر از اعتماد صرف به قطب نماست.

در گذشته هم خلبان برای اثبات این که قطب نما وسیله ای غیر ضروری است و خلبان نباید در هر شرایطی به آن اعتماد کند، استدلالهایی داشتند.

اما در مقابل این داعیه ها نکته مهمی هم مطرح است: وقتی هواپیما با توده ابر و یا هوای مه آلود مواجه میشود، یعنی درست در لحظات حساسی که خلبان به قطب نما نیازمند است،هواپیما شروع می کند به دور خود چرخیدن.

در حال حاضر دلیل چنین رویدادی دقیقا مشخص شده است: هواپیما به دور خود میچرخد زیرا خلبان هواپیما را به دور خود میچرخاند!

به عبارت دیگر ، هواپیما به دنبال دم خود میچرخد و با این حال خلبان چنین میپندارد که مستقیما به جلو پرواز میکند.

اگر فکر میکنید چنین چیزی امکان پذیر نیست، مسلما هرگز در میان دشتی پهناور و یا در سرزمینی باز و وسیع یا حتی روی جاده ای عریض و پهن گرفتار هوای مه آلود غلیظ نشده اید!

اما امروز خلبانان تحت آموزش های وسیعی قرار میگیرند.

آنان به خوبی می دانند که دیر یا زود مجبور خواهند بود که در میان ابرها یا مه غلیظ یا حتی بر فراز دریا پرواز کنند و در چنین شرایطی اگر هواپیما به وسایل و تجهیزات راداری مجهز نباشد، قطب نما تنها وسیله ای است که می تواند آنها را هدایت کند. اما در اینجا موضوع دیگری هم مطرح است: ناوبری هوایی به وسیله قطب نما هم همیشه کاملا رضایت بخش نیست.

همانطور که در دریاها هم برای دریانوردان چنین بوده است.

به منظور تعیین مسیر صحیح پرواز و هدایت دقیق هواپیما خلبان باید اثر باد را هم منظور دارد. شدت باد کمیتی بسیار نامعلوم و متغیر است.

گر چه ناوبر کشتی هم باید به حرکت امواج و جذر و مد دریا توجه داشته باشد اما این گونه عوامل در مقایسه با سرعت کشتی معمولا تأثیر ناچیزی بر مسیر حرکت می نهند.

علاوه بر این قدرت امواج و اثر جذر و مد دریا بر مسیر کشتی را میتوان با دقت کافی تعیین کرد و در جداولی فهرست بندی نمود و یا حتی بروی نمودار آورد.

ولی هیچکس نمیتواند پیش بینی کند که باد در هر لحظه از کدام سمت و با چه سرعتی ممکن است بوزد. به همین دلیل خلبان هوشیار قطب نمای هواپیما خورد را گاه به گاه از طریق جهت یابی رادیویی با علائم زمینی کنترل می کند.

قطب نمای هواپیما در مقایسه با قطب نمای کشتی پیشرفت ها و اصلاحات گوناگونی را از سر گذرانده است .

به طوری که در حال حاضر به سختی میتوان این دو نوع دستگاه مشابه را یکی دانست.

قطب نمای هواپیما در مقایسه با قطب نمای دریانوردی لزوما باید از نظر وزن سبک تر باشد، عقربه آن با سرعت بیشتر و ارتعاش کمتر وضعیت جدید را نشان بدهد، در مقابل حرارت های پایین در ارتفاعات زیاد به خوبی مقاومت کند، با کوچکترین تکان و نوسان هواپیما تحریک شود .

شاید از همه مهم تر آن که وقتی هواپیما در وضعیتی قرار میگیرد که هیچ نوع کشتی ای قادر به تجربه آن نیست باید همچنان بتواند به عنوان قطب نما به انجام وظیفه خطیر خود ادامه دهد.

قطب نمای هواپیما همچون همتای خود یعنی قطب نمای کشتی باید تا حد امکان از نظر انحراف، یا به عبارتی از نظر خطاهای ناشی از همجواری با مواد و مصالح مغناطیسی و جریانهای الکتریکی موجود در هواپیما تصحیح شود.

عمل تصحیح که در مورد قطب نمای کشتی هم اعمال میشود به این ترتیب صورت میگیرد که هواپیما به دور نوعی مرکز قطب نمایی در حال چرخش روی زمین، میگردد.

در این حال عقربه قطب نمای هواپیما باید هم جهت با عقربه قطب نمای روی زمین جابجا شود.

سپس در صورت مشاهده کوچکترین انحرافی، با قرار دادن مغناطیس های تصحیح شده کوچکی در شیارهای موجود در بالا یا پایین قطب نما آن را تصحیح می کنند.

با این شیوه هیچگاه نمیتوان قطب نما را به طور دقیق تصحیح کرد و به همین دلیل معمولا در کابین خلبان کارت کوچکی شامل "میزان انحراف مجاز" روی تابلوی آلات دقیق در کنار قطب نما دیده میشود.

باز هم به عنوان وجه تشابه دیگری با قطب نمای کشتی، قطب نمای هواپیما مغناطیسی است که نه به سمت شمال حقیقی بلکه به سمت شمال مغناطیسی نشانه میرود.این خطا را "اختلال قطب نمایی" مینامند.

مقدار این خطا در نقاط مختلف سطح زمین متغیر است و حتی سال به سال تغییر میکند.

تجهیزات دقیق ناوبری ما را قادر ساخته اند که مسیر صحیح پرواز را در دل تاریکی شب ها یا در میان مه و ابر تشخیص دهیم. بدین ترتیب است که ناوبری در این شرایط حساس و دشوار در حال حاضر به راحتی صورت میگیرد.

چنان راحت که گویی در روز روشن خط راه آهن را دنبال میکنیم!

کار با این سیستم ها به قدری آسان شده است که خلبان با یک بار آشنایی و استفاده از آنها به آسانی میتواند عملیات ناوبری را انجام دهد و به طور دقیق و واضح عملکرد آنها را تفسیر کند، البته مشروط بر آن که اشکال و نقصی در کار نباشد.



منبع:سايت هواپيمايي ايران

چازان
05-03-2005, 17:51
خسته نباشي

اي بابا من ديگه بروم اين منصور خان پيداش نيست.

Mansoor
06-03-2005, 00:29
من شبها دير موقع هستم